CATAVENTO DE POEMAS INFANTÍS (LXXXIII) "Poemas bestas e outros bechos", de Leire Bilbao

 

                                                LEIRE BILBAO (Ondárroa, 1978)

 

 

A lingua da Terra

 

 Cando a Terra se fixo Terra

Leire Bilbao  (Foto de Iban Gorriti)

os que tiñan voz calaron

e os que  non a tiñan falaron.

Dende aquel día

as ras gardan o riso das pedras;

os corvos, o idioma do bosque;

os salmóns, os poemas do río,

e as ovellas, a música da herba.

E aínda hoxe coidan, entre todos,

das linguas grandes e pequenas.

 

 

 

Dous paxaros

 

Dous paxaros están cantando

sobre un cable de alta tensión.

 

Dous paxaros están asubiando

e miran abaixo con atención.

 

Dous paxaros aconchegados

ven pasar unha parella.

 

Dous paxaros arrimados

sentan nun banco de pedra.

 

Dous paxaros pousados

ven que os mozos se acaroan.

 

Dous paxaros namorados

envexan o bico que voa.

 

 

 

 

O tempo

 

O tempo é coma a mosca

á que lle abres a fiestra e marcha

voando moi lonxe da casa.

 

 

 

A soidade da medusa

Ilustración de Maite Mutuberria

 

A medusa necesita agarimo,

persegue os bañistas na auga

para darlles apertas e bicos.

 

A soidade da medusa II

 

A medusa rouba as apertas

dos bañistas que nadan na praia.

A medusa séntese soa,

non quere que os bañistas se vaian.

 

 

 

(Do libro Poemas bestas e outros bechos, editado por Kalandraka Editora, 2021. Título orixinal do poemrio Piztipoemak eta beste xomorro batzuk. Tradución de Isaac Xubín. Ilustracións de Maite Mutuberria).

REMUÍÑO DE LIBROS (75) "O conto do outro día", de Roberto Aliaga

 

                    TÍTULO: O conto do outro día.

 

                                            AUTOR: Roberto Aliaga.

 

                             ILUSTRACIÓNS: Noemí Villamuza.

                                            TRADUCIÓN: Manuela Rodríguez.

 

                                EDITORIAL: Kalandraka. Colección: Demademora.

 

 

 

O conto do outro día é un fermoso álbum ilustrado de Roberto Aliaga que homenaxea o acto de compartir a lectura entre un pai e un fillo antes de durmir e as consecuencias positivas que conleva tanto para os adultos coma para os nenos.

 

É o momento especial nos que os adultos xogan coas chaves do mundo infantil. Recobran a lembranza da súa nenez e reviven a emoción de cruzar as liñas da realidade.

 

A través dun tenro diálogo, non exento de humor, a palabra lida e compartida en voz alta cobra vida por medio do libro como elemento máxico de unión, complicidade, goce, acougo, agarimo e coñecemento do mundo real e o fantástico.

 

O conto do outro día que varía, se transforma segundo os desexos e vive diferentes dimensións ao deixar aberta a porta á imaxinación, á fantasía onde os protagonistas poden ser o que queiran sempre e cando estean xuntos.

 

 

As ilustracións coloridas e expresivas de Noemí Villamuza en sintonía co texto amosan os dous mundos lidos, vividos, soñados.

 

   

-Papá estás aí?

-Si. Estou aquí, ao teu lado.

-É que non teño sono.

-Xa vexo…

-Cóntasme un conto?

-Un conto?

-Si. Coma o conto do outro día!

 

                                                                                                                                                   Alba  Piñeiro

REMUÍÑO DE LIBROS (64) "Somos os monstros", de Paula Carballeira

TÍTULO: Somos os monstros.

AUTORA: Paula Carballeira.

ILUSTRACIÓNS: Ignacio Hernández.

EDITORIAL: AGADIC e Edicións Xerais. Colección:Biblioteca Dramática Galega.

Somos os monstros é unha obra teatral que foi coeditada pola Axencia Galega das Industrias Culturais, a Consellería de Cultura e Turismo da Xunta de Galicia e Edicións Xerais de Galicia, na colección Biblioteca Dramática. Esta obra vén avalada por ser a gañadora do X Premio Manuel María de Literatura Dramática Infantil 2018.

     A súa autora, a escritora e actriz Paula Carballeira, é unha persoa ben coñecida dentro do panorama da LIX, tendo cultivado diversos xéneros literarios para diferentes idades pero sempre cun transfondo social, humano, que convida á reflexión. E  Somos os monstros non é unha excepción.

      

Paula Carballeira (De fenecom.blogspot.com)

Trátase dunha peza teatral composta por doce escenas pequenas e cun elenco de personaxes xenéricos fixos (Nena, Neno, Monstro grande, Monstro pequeno, Pai e Xente) que representan a todos os do seu xénero, pois a autora afonda na súa psicoloxía e amósanos como, no fondo, os monstros e os humanos non somos tan diferentes.

A partir dunha trama sinxela (Nena e Neno pérdense de noite no bosque queimado no que estaban xogando e aparecen os monstros) e artellada cunha linguaxe clara, directa, expresiva e non exenta de humor, substentada sobre todo nos diálogos dos personaxes, créase un universo simbólico onde o humano e o fantástico se unen cando cae a noite e xa non se sabe quen é o monstro e quen o humano, pois ao fin, todos buscan a convivencia sen prexuízos.

     Ademais plantea o tema do medo nas diversas vertentes: medo ao descoñecido, á escuridade, á soidade a través da figura dos monstros, pero...Quen son os monstros?

E tamén permite abrir portas a novas lecturas sobre temas actuais: relacións pais-fillos, a importancia do xogo compartido, do respecto e coidado do noso medio natural e das diferentes especies para lograr crear un futuro mellor, plural e solidario.

      As vivas e coloridas ilustracións de Ignacio Hernández a partir de trazos sinxelos, danlles vida aos personaxes compartindo o ton textual.

Páx.36:”Monstro pequeno:Eu son un monstro pequeno que busca grandes medos”

Páx.44: “Monstro grande: Comemos o que nos deixades. Vivimos onde nos deixades. Aparecemos cando nos deixades. Fostes vós quen escollestes o día, os camiños sen silveiras. Sodes vós quen asustades os vosos fillos e as vosas fillas. Nós só estamos e, ás veces, xogamos.”

Páx.59: “Nena: Podemos ser estraños, diferentes e perigosos.”

Páx.61: “Nena: Cadaquén vive onde pode ou onde lle deixan.”

                                                                                                  ALBA PIÑEIRO

CATAVENTO DE POEMAS INFANTÍS (LXXIII): "Macedonia de Versos", de Concha Blanco

                                     CONCHA  BLANCO  (Lires. Cee, 1950)

AMORA

Carnosas e azucradas

nacen entre espiñas.

Elas son o frito

das moreiras e silvas.

Unha vez maduras

Concha Blanco

cambian de cor

pero non por iso

saben peor.

Moradas nas moreiras

negras nas silvas.

Ai que alegría!

  Que saborosas son

         na confeitería.

CEREIXA

Non é gato nin é can

tampouco é un cabalo

no que a eles se parece

é que todos levan rabo.

Redonda, ben feita.

Ela é a cereixa.

Máis cousas dela

vouvos dicir,

drupa doce, colorada.

Por último e xa acabo:

Comémola dun bocado!

Maxestosa a cerdeira

toda engalanada

de cereixas maduras

amarelas e encarnadas.

Entre as follas verdes

no alto penduradas

bailan en grupos

de dúas, de tres…

moi ben apreixadas.

Os merlos son

os seus inimigos

son eses froitos

os seus favoritos.

As cereixas e o verán

andan collidos da man.

Ilustración de Lidia Nokonoko

LIMÓN

Ten dúas follas verdes

brillantes, lustrosas.

No medio da cesta resulta

unha froita vistosa.

Cólleme, lévame,

parece que di,

pero eu non quero

sacalo de alí.

No xénero das froitas

abunda o feminino

agás unas poucas

Ilustración de Lidia Nokonoko

que é masculino.

O pexego, o figo, o limón.

A laranxa, a pera, a mazá.

A historia do seu sexo

que máis dá!

De  sabor amargo, é o limón.

Saboroso en limoada

co peixe frito e coa ensalada.

O limón e a laranxa

son da familia

el moi galán

ela moi fina.

                                  (Do libro Macedonia de Versos, editado por Aira Editorial, 2018)

REMUÍÑO DE LIBROS (58) "O segredo de Avó Oso", de Pedro Mañas

TÍTULO: O segredo de Avó Oso

AUTOR:  Pedro Mañas

ILUSTRADORA: Zuzanna Celej

Versión galega de Manuela Rodríguez

EDITORIAL: Kalandraka, 2019.

Pedro Mañas é poeta –un bo poeta- e ben que se nota cada vez que escribe un texto en prosa. Teño diante miña, un álbum fermosísimo, O segredo de Avó Oso, publicado pola editorial Kalandraka. Entusiasmoume.

     

Unha escrita poética, maxistralmente descritiva, chea de tenrura e delicadeza. Cunha economía de linguaxe que se agradece nos álbums, o autor vai tecendo unha historia de misterio que se desenvolve na natureza. É a natureza un personaxe máis do álbum que nos presenta o remate do inverno moi ben representados polo autor e pola ilustradora.

     

Pedro Mañas (Foto: Kalandraka)

      E se falamos de poesía, fixemos a atención no comezo da historia: Coma un borrón de tinta chinesa sobre un caderno en branco. Así cae a sombra de Mamá Corvo sobre as árbores. Un delicioso comezo que augura un relato delicado e elegante.

     

     É o bosque nevado o escenario onde se atopan Mamá Corvo e Avó Oso. Este remata o seu letargo invernal pero non é quen de lembrar onde agochara un segredo. Isto obsesiónao. Buscan e buscan pero o segredo non dá aparecido. A resposta sempre é a mesma : Non, non foi aí onde o agochei. Como dubida, perde seguridade e, daquela, séntese vulnerable.

    

Ilustración de Zuzanna Celej

     

     Pedro Mañas escribe un texto de misterio, si, pero ateigado de poesía que nos permite acceder a unha natureza humanizada, marabillosamente descrita polo autor e na que as prosopopeas e as metáforas dan brillo ao texto. E o texto, en conxunción coas ilustracións, aparécenos brillante e cheo de agarimo por todo aquel que  aparece nesta historia. Pura felicidade.

     

     

Zuzanna Celej

Mención especial, como queda claro, merecen neste álbum as espléndidas ilustracións de Zuzanna Celej,  porque, como di Ramón Nicolás, –a quen lle roubo estas palabras-  o seu discurso plástico, “abraza unha concepción discursiva, a meu entender, como un texto poético segmentado, onde a interpretación de Celej resulta todo un achado nun reto pragado de dificultades que solventa cun xogo de encadres sorprendentes e cunha solución final que convida a reparar nos pequenos detalles”. Non se pode explicar mellor.

     

     Unha historia, unha fábula, dunha beleza extraordinaria que remata de xeito marabilloso e que nos queda moi preto do corazón.

                                                                                       

                                                                                                               ANTONIO GARCÍA TEIJEIRO

CATAVENTO DE POEMAS INFANTÍS (LXXII): "Sopa de Estrelas", de Pepe Cáccamo

                                           PEPE CÁCCAMO  (Vigo, 1950)

Pepe Cáccamo (Foto Kalandraka)

UN VERSO PARA CANTAR

A CANCIÓN DO UNIVERSO.

                   UN POEMA

PARA SOÑAR CO SISTEMA SOLAR.

SAÍRON OS PLANETAS

  DUNHA MALETA?

    NON. QUE NON.

        ELES SON

ANACOS DE EXPLOSIÓN

DUNHA NEBULOSA ROSA.

 

NO VENTO GRIS DE GAS

 QUE VÉN DE MARTE

  UN DÍA CHEGARÁS

A ALGUNHA PARTE.

SATURNO, FÍXATE NEL.

     SERÁ DE SAL,

Ilustración de Berta Cáccamo

     SERÁ DE SOL,

     SERÁ DE MEL

A LUZ DO SEU ANEL?

VOLTA, VIRAVOLTA,

  BRINCO, PIRUETA,

BAILE DO PLANETA.

    

NON TE METAS,

      NON TE METAS

NA LEA DOS PLANETAS.

Ilustración de Berta Cáccamo

DEIXA QUE XIREN E DANCEN,

QUE SE AFASTEN E SE ALCANCEN.

      MÍRAOS DESDE A TERRA

XOGANDO Á GUERRA.

NEVA EN  VENUS, NEVA, NEVA

   NOVENTA DÍAS NO ANO.

O VENTO LEVANTA E LEVA

AS FOLERPAS PARA URANO.

(Do libro Sopa de Estrelas, editado por Urco Editora, 2015)