ALGÚNS POEMAS DE 'DIJO EL RATÓN A LA LUNA...'

En 2020 saíu do prelo a antoloxía Dijo el ratón a la luna... (Anaya), semellante á anterior Un rato díxolle á lúa..., mais con poemas tirados tamén de Poemar o mar (Premio Nacional de LIX, 2017) que non se publicara aínda cando se fixo a antoloxía en galego), e nunhas excelentes traducións ao castelán realizadas por Chus Fernández. A estas antoloxías en lingua galega e española engádese tamén As coisas que faz o mar, unha selección en portugués a cargo de João Manuel Ribeiro, quen tamén fai as traducións. Estes tres libros supoñen tres lugares perfectos para achegarse á poesía para nenos e nenas de Antonio García Teijeiro.

Como exemplo do que podemos atopar nas páxinas destes volumes, 

Antón García-Fernández recita unha serie de poemas incluídos 

en Dijo el ratón a la luna... nun vídeo que vén de gravar non hai 

moito e que deixamos aquí abaixo por se vos interesa. Aproveitamos 

a ocasión, xaora, para animarvos a que entredes nos versos de 

Antonio na lingua que desexedes.

                                                    ANTÓN GARCÍA-FERNÁNDEZ

"BICOS E NON BALAS" ESTARÁ PRESENTE NAS ESCOLAS VIGUESAS POR INICIATIVA DO CONCELLO DE VIGO

A nova antoloxía poética de Antonio García Teijeiro, Bicos e non balas (Galaxia, 2019), que contén textos de temática pacifista e contraria a calquera tipo de violencia, terá presenza nas aulas das escolas viguesas grazas a unha iniciativa do Concello de Vigo, que distribuirá un milleiro de exemplares da obra en varios centros escolares da cidade. A iniciativa anunciouse no transcurso dun acto no que participaron, xunto ao propio Antonio, o alcalde de Vigo, Abel Caballero, o director de Galaxia, Francisco Castro, e a ilustradora do libro, Bea Gregores.

Deixámosvos aquí un vídeo sobre o acto publicado na páxina web da SER Galicia (aquí). Ademais, varios medios de comunicación fixéronse eco da aparición da antoloxía. Se vos interesa, podedes ler a recensión do acto na edición dixital do Faro de Vigo (aquí) e unha breve entrevista con Antonio na do Atlántico (aquí).

Os catro participantes no acto de presentación no Concello de Vigo.

O libro xa está nas librarías e presentarase ao público en xeral na primeira quincena de novembro.                                                   

                                                                               ANTÓN GARCÍA-FERNÁNDEZ

MANUEL MARÍA: O HOME QUE ASPIRABA A COÑECER A TODOS OS GALEGOS, UN A UN, SEGUNDO MANUEL VEIGA ( E LASTRA MURUAIS)

Dende hai unas datas comezamos a entrar con forza no “Ano Manuel María”.

     

A ninguén se lle pode pasar que o “Día das Letras Galegas” se lle adica este ano ao poeta, narrador, autor teatral e académico da Real Academia Galega nado en Outeiro de Rei en 1929 e falecido na Coruña no ano 2004.

     

Manuel María

     Manuel María foi un mestre, sen dúbida, para todos aqueles que amamos a poesía e escribimos poemas para a rapazada. O xa milleiros de veces mencionado “Os soños na gaiola” foi un libro que abriu canles e marcou un camino que algún e algunhas decidimos seguir para darlles aos nenos e nenas poemas para que desfruten coa lírica. Pero Manuel María foi máis, moito máis.

    

Manuel Veiga

     Alguén que o coñeceu moi ben foi o escritor, xornalista e doutor en Ciencias Políticas e Socioloxía, Manuel Veiga. Nas moitas conversas con el, chegou a comentarme  a relación amigable co poeta, a quen lle debe a lectura de certos libros nunha época complicada. Lecturas e momentos impagables que o axudaron a ver luz nuns intres de formación persoal e literaria.

     E é Manuel Veiga quen nos agasalla dous volumes, dous magníficos achegamentos á obra e á vida de Manuel María, o segundo deles compartindo libro cunha ampla escolma de poemas realizada por Xosé Lastra. Dous volumes necesarios, cun enfoque intelixente de quen coñece o autor no plano persoal, pero que foxe da haxiografía.

     No primeiro deles, “Manuel María, buscando un país” (Ed. Xerais. Col. Libro X), o autor penetra no máis fondo da alma do poeta chairego e relaciona cada parte da súa vida cos poemas escritos neses momentos. Fai fincapé Veiga na intensa relación que existe entre as súas mellores páxinas e aquilo que o poeta sente máis preto del: o afecto pola súa terra máis próxima, pola súa casa e polo súa muller, Saleta Goi.

     

     

     Deste xeito, cunha prosa limpa e clara, moi pedagóxica no mellor sentido do termo, e cunha emoción comprensible, Manuel Veiga achéganos as calmas e as teimas, a forte unión cunha terra que o apaixona, as súas arelas para cubrir os baleiros sociais e culturais que o rodean (de aí esa faceta súa de cronista), a ilusión, o entusiasmo que o guía a partir do ano 1969, as desilusións posteriores ou a ocultación dunha idea bohemia da existencia,entre outros moitos temas.

     

     Manuel Veiga escribe magníficas reflexións sobre algún dos seus libros, pon exemplos do que afirma e déixanos, de maneira case coloquial, un retrato dun home para quen o acto de escribir foi unha necesidade vital para entenderse mellor a si mesmo.

 

Ilustración de Víctor Tizón

     

     O segundo libro, “Manuel María. Vida, versos e rebeldía” (Ed, Xerias. Col. Merlín), é unha obra perfecta para a divulgación poética do autor de Outeiro de Rei. Un manual imprescindible para a escola. A súa estrutura non pode ser mellor pensada. Ten unha primeira parte a cargo de Manuel Veiga. Un relato engaiolante da súa vida cotiá que transcorre polas diversas actividades do poeta: procurador, libreiro, editor, xornalista, autor teatral etc. Un relato que convida a gozar das súas páxinas, porque nelas está un Manuel María próximo. Cunha linguaxe comprensible, repasa os avatares do escritor, “o home que aspiraba a coñecer a todos os galegos”, en diversos capítulos: o personaxe, a vida cotiá, Saleta, o franquismo, a democracia e a súa obra poética dividida en dous apartados: 1950-1980 e 1980-2000.

     

     

     Para mostrar o ton que emprega o autor do texto, deteñámonos no comezo do libro. Un comezo pouco habitual nas biografías, pero que está abrindo portas con naturalidade: “Manuel María era guapo, tiña barba e un pelo abundante. Miraba aos ollos, cunha ollada intelixente que case nunca trataba de impoñlerse. Noutro país podería ter sido actor de cine…” Un principio así xa invita a seguir lendo e a introducirse na vida e na obra de alguén. Un acerto de enfoque. Unha razón para coñecer un poeta.

    

     O libro complétase cunha cronoloxía básica e cunha antoloxía de poemas, “Ferrados do corazón”, escollida por Xosé Lastra. Unha recompilación ampla e diversa, dos poemarios “Terra Chá”(1954), “Documentos persoaes” (1958), “Mar maior” (1963), “Os soños na gaiola” (1972), “Cantos rodados para alleados e colonizados” (1976), “Poemas ao outono” (1977) e “As rúas do vento ceibe” (1979).

    

     

Ilustración de Nuria Díaz e dous poemas da escolma.

     Dicir, ademais, que o primeiro libro, cun trazo austero, está ilustrado por Víctor Tizón, acorde co contido do texto. O segundo, moito máis lúdico e a cor, ten o selo dunha ilustradora que irrompe con moita forza, Nuria Díaz, que fai un discurso plástico moi vivo, sinxelo pero dun enorme expresividade.

     Estamos, pois, diante de dúas obras básicas, para gozar da vida e da obra dun home, Manuel María, que foi o primeiro mozo que publicou unha obra en galego despois da Guerra Civil.

     Profundamente recomendables.

        

Manuel María

                                                                                                            

                                                                                                                        ANTONIO GARCÍA TEIJEIRO

A ESENCIA POÉTICA DUNHA ANTOLOXÍA ENTRE A MÚSICA E A ILUSTRACIÓN

Antonte foi un deses días inesquecibles.
Levo moitas presentacións nas miñas costas, pero o que se produciu o martes día 28 é imposible pasalo a palabras.
E non o vou facer.
Simplemente dicir que máis de duascentas persoas estabamos alí e rematamos flotando a meirande parte dos asistentes e protagonistas do acto. Porque protagonistas fomos todos e todas.
Non é certo que fose o meu día. Recoñezo que para min foi un día inimaxinable. Pero os protagonistas do evento foron a POESÍA, a PINTURA e a MÚSICA. E, por suposto, a PALABRA, xa que tanto Manuel Bragado coma Fran Alonso e Román Raña fixeron un exercicio de literatura directa ao corazón, verdadeiramente prodixioso.
Didáctica e fascinante foi a explicación que o ilustrador Xosé Cobas (un poeta da imaxe) deu sobre cada unha das ilustracións que figuran no libro.
Os sons roubados á guitarra de Susi Piñeiro, pola mestría de PACO IBÁÑEZ,  foron gloriosos e as cancións que cantou a partir de tres poemas meus, que eu recitei acompañado por el, conseguiron un silencio emocionante que nos contaxiou a todos.
Foron, tamén, protagonistas O AFECTO, A EMOCIÓN e a CALOR do PÚBLICO ASISTENTE que, por certo, rematou cantando catro versos moi alegres da canción Pomba de menta.

Quero deixar aquí escrito para sempre as emocionantes apertas que tiven a sorte de recibir de alumnos e exalumnos, aos que deixei de ver hai máis de ano e medio. Foron para min moi importantes neste acto tan cheo de XENEROSIDADE. Antón, Manuel, Iago, Borja, Jenny, Sheiliña (quen te chama así agora?), Xoel, Jaime, Macarena, Ángel, Juan, Nerea, Aarón, Fran, Raquel (quen xa ten a poesía coma unha necesidade), non sabedes o feliz que me fixestes. Grazas por estardes aí e por sentirvos tan preto.

 Un acto no que a AMIZADE e mais a EMOCIÓN que produce a poesía estivo presente en todos os asistentes a este evento poético.

O que fixo PACO IBÁÑEZ foi algo que amosa unha AMIZADE da que me sinto moi fachendoso.
O domingo pola mañá, chámame Julia, a entrañable  compañeira de Paco e dime: "Estamos no aeroporto de El Prat. Imos embarcar para París, pois mañá é o enterramento de Georges Moustaki. Paco está moi afectado. Para el era coma un irmán, pero o martes sobre as nove da mañá sae cara a Vigo". Eu non o podía crer. Os horarios, moi xustos. Calquera cousa podía ocorrer.
Chegaron pola noite a Barcelona o luns 28.
O martes 29 aterraba en Vigo, sobre as 11.20. E viña ilusionado.
Baixando de Peinador falamos do acto fúnebre de Moustaki, da súa persoa. Contounos que había quince días estiveran con el en Niza.

E velaquí unha mostra de RESPONSABILIDADE e AMIZADE cara a miña persoa. Díxome: "Antonio, se o enterramento de Georges Moustaki fose o martes, sentiría non poder ir, pero o compromiso estaba aquí, contigo, en Vigo".
PACO, es a persoa máis honesta e consecuente que coñezo.Non sabes o que che agradezo o esforzo.
Imos darche o título de GALEGO de ADOPCIÓN, como ti pides.
Telo ben merecido.
Por todo o que nos deches, GRAZAS, MESTRE.

Manuel Bragado, director de Edicións Xerais, abre o acto.

Fran Alonso, antólogo do libro, na súa intervención.

Román Raña, poeta e crítico, fala do libro.

Xosé Cobas, ilustrador, explica as súas ilustracións.

Antonio dirixíndose ao numeroso público asistente ao acto

.

Paco Ibáñez conta aos asistentes a ilusión que lle fai cantar en galego.

Paco Ibáñez canta "Que ocorre na terra?", canción que xa está incluído no seu repertorio habitual nos seus concertos por Europa e América.

Antonio G. Teijeiro lendo un dos seus poemas, acompañado pola guitarra de Paco Ibáñez

Retrato de Paco Ibáñez, realizado por Xosé Cobas.

Paco Ibáñez amosando ao público o retrato, agasallo de Xosé Cobas.

                                                                                                       Amaia Mauleón

                                                                  No blog  BRÉTEMAS, de M. Bragado

No blog  CADERNO DA CRÍTICA de Ramón Nicolás

PRESENTACIÓN DA ANTOLOXÍA "UN RATO DÍXOLLE Á LÚA"

  Unha das cousas máis fermosas que me poden suceder é que alguén antologase a miña obra poética para nenos/as e mozos/as en lingua galega.
Pois sucedeu.

Unha das cousas máis fermosas que me poden suceder é que unha Editorial queira, ouse nestes momentos tan duros para a cultura, publicar esa antoloxía.
Pois sucedeu.

Unha das cousas máis fermosas que me poden suceder é que Paco Ibáñez, un dos máis grandes trobadores da poesía, mestre dos mestres, que bebeu en Brassens, Damiá ou Brel, poña música aos meus poemas.
Pois sucedeu.
E non un só poema.
Senón tres!!!

Unha das cousas máis fermosas que me poden suceder é que ilustren este libro, dende o punto de vista da poesía da imaxe e mais a da delicadeza.
Pois sucedeu.

Unha das cousas máis fermosas que me poden suceder é que o libro sexa editado con agarimo e intelixencia, para que sexa un fermoso obxecto.
Pois sucedeu.

Unha das cousas máis fermosas que me poden suceder é que o libro leve un CD con tres cancións gravadas por Paco Ibáñez de maneira informal e que esas tres cancións sexan recitadas por min, acompañado pola guitarra de Paco.
Pois sucedeu.

Unha das cousas máis fermosas que me poden suceder é que o meu fillo, dende os EE.UU., escriba un fermoso epílogo á antoloxía.
Pois sucedeu.


 Así que todo isto é unha satisfacción que non podo nin quero disimular.

 Grazas a Manolo Bragado polo entusiasmo que amosou en todo momento para que o soño se fixese realidade.Difícil que sen a súa sensibilidade este proxecto chegase a bo porto.

Grazas a Fran Alonso, magnífico narrador e poeta, porque ninguén podía facer este labor mellor ca el. E, ademais, pola escolleita tan axeitada e o agarimo con que a fixo.E polo prólogo marabilloso e orixinal que escribiu.

Grazas a Anaír Rodríguez, a miña editora deste libro, polo gusto exquisito que ten e sirva coma unha mostra "O rato díxolle á lúa".

Grazas a Xosé Cobas por entender tan ben a miña poesía. Nas súas ilustracións a palabra e a imaxe van da man e, ao mesmo tempo, tanto unha como a outra son quen de ter capacidade poética propia.

Grazas a Paco Ibáñez, pola música que envolve os meus versos, polo agarimo amosado, pola xenerosidade que lle sae de dentro, por ser diferente aos demais, no mellor sentido da diferenza, por ser auténtico e por desprazarse ata Vigo para acompañarme e cantar neste acto.

Grazas a Román Raña, por encargarse de falar do libro como lector especializado en poesía. Porque é unha persoa seria e amable á vez, por non negarse endexamais a falar dunha obra miña. Grazas, ademais, por ser o meu amigo.


 Grazas, por suposto, ao meu fillo Antón García Fernández, polo epílogo tan brillante co que me agasallou. Dende a Universidade de Tennessee en Martin, escribiu un texto que me encanta e emociona.


E grazas a todo o equipo de Edicións Xerais de Galicia  pola súa tarefa que veñen realizando dende hai moitos anos, a prol da cultura deste país.
Amigos, admírovos moi fondamente. Un pracer traballar con vós.

Ilustración de Xosé Cobas

                                                                                   ANTONIO GARCÍA TEIJEIRO