NOEMÍ VILLAMUZA E ANTONIO GARCÍA TEIJEIRO CONVERSAN SOBRE POESÍA E ILUSTRACIÓN EN "LIBROS PARA SOÑAR"

Noemí explica la génesis de la ilustración de "Os ecos do vento"

AFINIDADES ELECTIVAS. Encuentro con Noemí Villamuza en la librería Libros para soñar, en Vigo, viernes día 27 de septiembre de 2024.

 

Fue un encuentro maravilloso. Noemí Villamuza es una persona entrañable, inteligente y de un nivel plástico -siempre con su lápiz- muy alto.

No la conocía personalmente, pero que haya sido la ilustradora de mi libro Os ecos do vento/ Los ecos del viento supuso un honor para mí. Realzó, sin lugar a dudas, mi proyecto poético.

Muestras de los bocetos de la ilustración del poemario

Me encantó su trabajo en el libro con unas imágenes: infancia, adolescencia, madurez de las mujeres (y niñas) muy bien pensadas y ejecutadas y me sentí muy próximo a su visión de mis poemas,

Me encantó su trabajo (infancia, adolescencia, madurez) y me sentí muy próximo a su visión de mis poemas,

 

Noemí Villamuza

 De Noemí Villamuza supe que disfrutaba dibujando, que se fue desde su Palencia natal a estudiar Bellas Artes a Salamanca (que era tal su pasión por dibujar que entró en la Facultad sin pasar por academias de dibujo), que vive en Barcelona desde 1998, que utiliza bicicleta y metro por la ciudad, que ilustra, que hace novela gráfica, que ha dado clases de ilustración en centros como la Escuela Massana, la Escola de la Dona o la Escuela Superior de Diseño de la BAU.

Que tiene libros publicados en diversos países, muchos reconocimientos y premios y que es habitual en talleres escolares y bibliotecas.

Otro momento del acto

Y coincido con ella en que “para ilustrar bien hay que leer (lo mismo digo yo para escribir). Cuanto más lees, más grande se hace tu imaginación”.

Me encantó su trabajo (infancia, adolescencia, madurez) y me sentí muy próximo a su visión de mis poemas,

“Y sí, Noemí, la poesía sí deber ser ilustrada, porque si quien lo hace en un/una poeta de la imagen, está haciendo poesía que emociona y comunica a través de lo que se dibuje”.

El público llenó la librería y salió muy satisfecho del acto

A continuación Versos e aloumiños recoge la totalidad del acto, presentado por Paz Castro, en un audio para nuestros lectores e lectoras.

Un agradecimiento muy especial a la Editorial Kalandraka y a las libreras Sandra y Carmela por todo el cariño que pusieron para que el acto tuviese toda la brillantez que tuvo.

De izq. a dcha. Carmela, Noemí, AGT y Sandra al finalizar el acto

REMUÍÑO DE LIBROS (84) "EXperto, eXcalador de eXcaleras", de Javier González

 

Experto eXcalador de eXcaleras

 

Javier González

 

Ilustracións de Lluïsot

 

Editorial Kalandraka Col. Orihuela

 

 

Dende logo que hai moitas maneiras de concibir o feito poético.

E, se hai talento, todas son válidas para expresar no papel aquilo que nos ronda pola cabeza.

Hai poemas que se poden ler en voz alta; outros, non tanto.

Hai poemarios máis clásicos e outros que rachan as convencións poéticas na procura dunha orixinalidade que os fagan máis atractivos.

Hainos influídos por Lorca, Machado ou Alberti; e outros que beben das vangardas, de Apollinaire ou do gran Gianni Rodari.

Acabo de ler Experto excalador de excaleras e impactoume o seu discurso poético por orixinal e rompedor.

Con el, Javier González acadou o “Premio Cidade de Orihuela” de poesía en 2023.

Javier González

Mergulleime na súa proposta e debo recoñecer que me resultou inquietante poeticamente falando.

EXperto eXcalador de eXcaleras é un exemplo claro dunha poesía  que roza o visual en moitos momentos, que está moi traballada, moi ben construída e ateigada de enxeño.

Vexamos, por exemplo, estes versos que amosan a singularidade deste poemario:

No quiere la poesía que la lean/ y entonces revuelve las letras/ de sus palabras y sía  adien epdau/ rlee uss srsoev euqrop osn…

 

Estes primeiros catro versos do primeiro poema “No quiere la poesía que la lean”, que vai detrás da sopa de letras que abre o poemario, marcan a intención do seu autor. Unha enorme imaxinación ao servizo dun discurso poético   esteticamente moi interesante.

Unha poesía pensada para ler, pero, sobre todo, para ver e sorprenderse.

Un poemario orixinal, diferente, cun carácter lúdico, ateigado de poemas que xogan con imaxes, coas palabras, coas onomatopeas e cun sentido do humor moi profundo.

Distintos tipos de letras, con intensidades variadas, con versos que se van esfumando, con poemas-espello ou con versos que traspasan a folla para rematar na seguinte antes de poder ler o novo poema.

 

As ilustracións de Lluïsot están en íntima relación co contido destes versos, algún deles moi tolos, que nos fan sorrir e que nos sorprenden en cada páxina.

Un poemario para gozar da comuñón íntima entre palabra e forma.

Unha proposta que amplía o variado abano de posibilidades poéticas para gozar da poesía dende un punto de vista atraente.

 

                                                                                                                       Antonio García Teijeiro

"Celso Emilio na extrema sátira", artigo de Xosé Luis Méndez Ferrín no FARO DE VIGO.

 

Xosé Luis Méndez Ferrín

Na súa sección “Segunda Feira” do FARO DE VIGO (febreiro de 2024), o prestixioso escritor Xosé Luis Méndez Ferrín escribe un atinado artigo sobre Celso Emilio Ferreiro e ese libro demoledor que se presentou hai uns meses en Vigo e que responde ao nome de O Cabronario.

Un traballo magnífico de Xavier Ferreiro, fillo do poeta, e unha edición valente e coidadísima da editorial Luscofusco-Elvira, dirixida por Xabier Romero, sempre inquieto e aberto a publicacións interesantes no eido da literatura e da nosa cultura.

Tiven a honra de presentar o libro na compaña de Ferreiro e Romero no Club FARO, nun acto entrañable e máis que interesante e sentín o espírito do poeta de Celanova acariñando todo o que alí se dicía.

 

Versos e aloumiños reproduce aquí o texto de Ferrín para deleite do noso lectorado tan esixente como cheo de amabilidade.

Que vos guste.

                 

                                Celso Emilio na extrema sátira

 

                                                                         Xosé Luis Méndez Ferrín

 

 O 25 de Xullo de 1964 regularizouse, finalmente, pé da Rocha Forte compostelá, a fundación da Unión do Pobo Galego (UPG). Entre os presentes encontrábase Celso Emilio Ferreiro (1912-1979). Logo, en 15 de maio de 1966, Celso Emilio recibía, no Hotel Roma de Ourense, unha homenaxe co gallo da súa inminente partida para Caracas, onde pensaba fixar o domicilio familiar. O acto do Roma fora acordado no Cumio Central da UPG e feito realidade na práctica por Lois Soto e Amadeo Varela. Os oradores, alén de loubaren unanimemente Celso Emilio, coincidiron na denuncia da ocupación por FENOSA do Val de Castrelo de Miño, no ataque ao capitalismo monopolista de Estado, na exaltación das libertades conculcadas polo franquismo e na insistencia na idea nacional de Galicia. Eu estaba alí e lembro que os máis fervorosos aplausos estiveron dedicados a Emilio Álvarez Blázquez cando este pronunciou o nome (apenas o nome) de Alexandre Bóveda.

"A grandeza poética de Celso Emilio Ferreiro explora abismos lúcidos que poden estoupar en artefactos satíricos moi poderosos"

Non moito despois deste xantar de homenaxe (tivo enorme repercusión), o poeta subía a bordo do barco que o levaría a Venezuela. O banquete do Roma creou en Galicia un novo tempo, de confrontación cívica co réxime fascista vixente en España. Rememóroo agora, resoltamente evocado, coma en xeral toda a traxectoria política de Celso, por Luís Gonçales Blasco “Foz” no libro Celso Emilio Ferreiro, nacionalista galego (Xerais, Vigo, 2023). Esta obra de Foz veu a arrequecer a biografía do poeta, tratado desde o ángulo e os acontecementos histórico-políticos. Neste senso, a aportación de Ramón Nicolás en Onde o mundo se chama Celso Emilio (Xerais, Vigo, 2012) seguirá a ser de consulta imprescindíbel. A grandeza poética de Celso Emilio Ferreiro explora abismos lúcidos que poden estoupar en artefactos satíricos moi poderosos.

Son sabedor de que Luscofusco Edicións, unha unidade da constelación cultural Elvira de Vigo, acaba de presentar no Club FARO desta cidade un libro de Celso Emilio que, inédito até agora, leva o título desafiante de Cabronario. Non o vin aínda e desexo lelo con femencia. Pero estou seguro de que recoñecerei algúns dos poemas epigramáticos que o autor soía recitarlles, a escuso, á perosas achegadas. Algunha de tales composicións é posíbel que vise a luz en Canti della nuova resistenza espagnola (Einaudi, Turín, 1962), aquel libro que provocou a cólera de Fraga Iribarne, ministro de Propaganda de Franco.

Estou desexando recompoñer poemas de Celso Emilio de carácter satírico-burlesco que conservo fragmentariamente na lembranza. E espero moito deste libro que organizou Xavier Ferreiro e editou Xavier Romero en Luscofusco. Unha aperta para Antonio García Teijeiro.

 

FAÍSCAS (22) No veleiro da poeta

 

Vai rematando o verán. Semella remitir a calor, aínda que virán días con moitos graos como sempre pasa en setembro.

Seguen as gaivotas a planar sobre os mares, as nubes pugnarán por facerse máis vistosas, o sol chiscará os seus ollos para demostrar que segue vivo, as areas das praias sandarán as pegadas de nós…

Remata o verán, pero as barcas locerán no horizonte e os e as viaxeiras sentirán moi preto das súas mans a escuma e o ronsel que van deixando.

 

Versos e aloumiños comeza unha nova singradura despois da paréntese de agosto.

E quen mellor que unha das grandes poetas de do país para agasallarnos cun fermoso poema mariño?

Nieves García escribiu para o noso blog este fermoso poema, cuxo protagonista é un barco veleiro no que a autora, cal mariñeira,nos convida a subir nel e a compartir os seus soños.

Eu xa estou a bordo.

Con mi barco velero…

 

    

                                                                             Nieves García

 

 

                                               Marinera soy

                                               de la orilla del mar.

                                               Con  mi barco velero

                                               voy de acá para allá.

 

                                               Navegando voy

                                               por las olas risueñas

                                               que hacia el fondo se van.

                                               tras chocar con la arena.

                                              

                                               Una a una, saludo,

                                               una a una se acercan

                                               y después se despiden

                                               y se van tan contentas.

 

                                               Marinera soy

                                               de la orilla del mar.

                                               Con mi barco velero

                                               hoy me iré a buscar

 

                                               mi sonrisa de niña,

                                               mi sonrisa pequeña,

                                               que dejé encerrada

                                               en mi torre de arena

 

                                               y la mar la llevó

                                               muy adentro, con ella,

                                               con mi cubo, mi pala

                                               y mi torre de arena.

                                              

                                               Marinera soy

                                               de la orilla del mar

                                               con  mi barco velero

                                                yo la voy a encontrar.

 

 

FAÍSCAS (21). Unha definición de "poema" do poeta chileno Vicente Huidobro.

 

Vicente Huidobro (1893-1948), o gran poeta chileno, que importou a España as vangardas artísticas, poeta enxeñoso, cunha obra metafísica, cunha obra que xoga coas palabras.

Huidobro é para moitos a culminación do creacionismo, un movemento que lle dá á poesía conflitivas interpretacións e que provocou reaccións ben diversas.

As súas obras fundamentais son Altazor e Temblor de cielo.

Vexamos aquí unha das definicións de poema, que deixou nun intre da súa vida.

 

Vicente Huidobro

“Un poema só é tal cando existe nel o inhabitual. Dende o momento en que un poema se converte en algo habitual, non emociona, non marabilla, non inquieta endexamais, e deixa, polo tanto, de ser un poema, pois inquietar, marabillar, emocionar as nosas raíces é o propio da poesía. A vida dun poema depende da duración da súa carga eléctrica. Pregúntome se os haberá eternos”.

                                                                                                                                  (velaquí un poema de Vicente Huidobro)