ANTONIO GARCÍA TEIJEIRO Y JUAN CARLOS MARTÍN RAMOS HABLAN SOBRE "VERSOS Y VICEVERSOS"

Publicado hace tan solo unos días, Versos y viceversos (Editorial Kalandraka) es un poemario que nace de la profunda amistad que une a Antonio con el poeta Juan Carlos Martín Ramos, así como de la mutua admiración poética que se profesan ambos. De ese modo fue surgiendo poco a poco, casi sin ellos darse cuenta, la idea de colaborar en un proyecto literario conjunto: Antonio utilizaría versos de Juan Carlos como base para crear nuevos poemas, y Juan Carlos haría lo propio con versos de Antonio, estos últimos todos en lengua gallega. El resultado es este poemario compuesto originalmente en castellano y que el propio Antonio—cosa más que inusual en él—tradujo al gallego y que se ha publicado también en esa lengua como Versos e viceversos, un título que, por cierto, nos recuerda a los juegos de palabras comúnmente utilizados por Luis Eduardo Aute. Resaltar, también, las delicadas ilustraciones del gran Juan Ramón Alonso en perfecta conexión con los poemas.

Antonio y Juan Carlos.

Recientemente, Antonio y Juan Carlos tuvieron la oportunidad de presentar el volumen en las ferias del libro de Fuenlabrada y Madrid, así como de participar en un vídeo en el que charlan animadamente acerca de la génesis de la obra y de otros temas relacionados con ella. La conversación tuvo lugar en casa de Juan Carlos en Ugena (Toledo) y se completa con la interpretación de dos poemas a cargo de Lurdes López, compañera de Juan Carlos, acompañada por el propio Juan Carlos a la guitarra. El vídeo está disponible en el canal de YouTube de Antonio y puede verse también aquí, al final de esta entrada. Esperamos que lo disfrutéis.

                                                 ANTÓN GARCÍA-FERNÁNDEZ

PODCAST DISCOS MEMORABLES: PACO IBÁÑEZ NO OLYMPIA

Este ano cúmprese o quincuaxésimo aniversario do lexendario recital de Paco Ibáñez no mítico teatro Olympia de París (polo que pasaron tantas grandes estrelas de tantos estilos musicais diferentes) que tivo lugar no ano 1969. Por fortuna, ese concerto ficou rexistrado para a posteridade e pode atoparse nun dobre disco que nalgún intre volverá ser reeditado pero que polo de agora non é sempre doado de localizar. O álbum é unha clase maxistral de poesía en lingua castelá, de tódas as épocas e de varias procedencias xeográficas, pasada sempre polo tamiz musical e pola sensibilidade rítmica e poética de Paco. É, ademais, un acto con contido político, nunha época marcada en España polos derradeiros anos da ditadura franquista, coa poesía cantada coma esa "arma cargada de futuro" da que falaba Gabriel Celaya e que tan ben soa na voz do trobador valenciano.

Para Antonio, o seu amigo Paco foi dende sempre o seu mellor profesor de literatura, un home cunha voz persoal e atemporal que non pode desprenderse xa de composicións poéticas coma o "A galopar" de Rafael Alberti, as "Palabras para Julia" de José Agustín Goytisolo ou as "Coplas a la muerte de su padre" de Jorge Manrique. Por iso, a Antonio pareceulle preciso homenaxear a Paco nun recente episodio do podcast Discos Memorables, no que se repasa polo miúdo a historia do concerto no Olympia e cada unha das cancións que nel interpretou Paco, con comentarios sobre o contido dos poemas musicados e mesmo anacos dos mesmos cantados a cappella polo propio Antonio. O episodio completo aparece ao remate desta entrada na súa totalidade para quen estea interesado en escoitalo.

                                                  ANTÓN GARCÍA-FERNÁNDEZ

UNHA EMOTIVA CARTA DE FINA CASALDERREY PARA A HOMENAXE DO SALÓN DO LIBRO DE PONTEVEDRA A ANTONIO GARCÍA TEIJEIRO

Con Fina, na Illa de San Simón durante uns Premios Xerais.

Quero a Fina dende hai ben tempo. A súa tenrura sempre me chegou con moitísima  claridade. Fina era unha mestra entregada ao seu alumnado e a miúdo amosaba un agarimo especial pola miña poesía.

     

     Non tivo dúbidas, alá polo final dos anos noventa do século pasado, de que eu gañaría o Premio Merlín. E o seu vaticinio cumpriuse en 1996, o ano no que se lle concedeu o Premio Nacional de LIX a ela.

     

     Sempre quixen a Fina Casalderrey e acotío sentín o seu cariño. A humanidade desta muller é inmensa.  E a súa literatura é o fiel reflexo da súa personalidade.

     

     Fina Casalderrey, por motivos particulares, non puido estar no acto de homenaxe que me agasallou o Salón do Libro de Pontevedra este ano. Ben o sentín. E ela, tamén.

     

     Pero Fina estivo presente cunha carta fermosa que escribiu para ese momento extraordinario que me tocou vivir.

     

     En Versos e aloumiños queremos que esas palabras permanezan para sempre. Son un tesouro que non se debe perder. De aí que podedes lelas e comprender a enorme calidade humana dunha muller excepcional.

Con Fina, nunha das camiñadas de escritores

TEXTO DE ANTONIO GARCÍA TEIJEIRO NO ACTO DE APADRIÑAMENTO DOS CURSOS DE 3º DE PRIMARIA DO CEIP "CARLOS CASARES", DE VILARIÑO (NIGRÁN).

Apadriñar unhas aulas dun centro escolar é, á vez, unha honra e un compromiso.

     Os que cremos na importancia da lectura nos pequenos, estamos nunha loita continua para que descubran os tesouros que os libros gardan no seu interior. Libros vivos. Libros abertos. Libros con maxia. Libros que nos fagan felices, que nos emocionen, que nos interesen.

     Ter apadriñado as clases de terceiro de primaria do CEIP “Carlos Casares”, de Vilariño (Nigrán), resultou un fermoso acto festivo arredor dos meus libros, arredor dos meus versos. Unha festa, colofón dun curso escolar de gozo literario, que abrangou todo o colexio, dende infantil ata sexto de primara. Un labor do día a día que me amosaron felices o alumnado e mais o profesorado do centro. Unha implicación total. Un traballo en conxunto, como debe ser. Algo que non se realizou para ese día, senón que o pasado mércores foi a mostra final das ilusións desfrutadas durante os meses de curso.

     

     Unha homenaxe que agradezo moi fondamente. Un acto de agarimo á poesía que non poderei esquecer endexamais.

     Como padriño, escribín un texto para que o garden e o teñan presente acotío. Tras lelo, sentín a inmensa satisfacción de quen  funde sentimentos propios e alleos.

     O texto podedes lelo de seguido. Quixen que Versos e aloumiños o mostrase coma lembranza e, ao tempo, coma testemuño dun acto memorable.

     Que vos guste.

Prezadas nenas e prezados nenos de 3º curso de Primaria do CEIP “Carlos Casares”:

Hoxe sinto un enorme orgullo de apadriñarvos en algo que, para min, é marabilloso: a vosa andaina pola literatura, polo camino dos versos e comprobar a vosa felicidade porque sentides ben dentro o pracer da lectura.

     Nestes tempos que corren non é doado sentirse libres. Non é doado ser tolerantes. Non é doado ser sensibles. Non é doado aceptar a diferenza. Non é doada a igualdade de xénero, o respecto. Hai moitos atrancos para exercer a xustiza social e danse a miúdo  certas situacións que non se deben producir.

     Por iso, hoxe sinto que xa levades un camino andado a través  da palabra poética. Porque tedes que saber que eu son quen son grazas a esa palabra; unha palabra que me permitiu coñecerme de verdade e coñecer mellor o mundo que me rodea.

     A palabra poética é algo que quero compartir con vós. Anímovos a que nunca deixedes de ler. Anímovos a ter ben preto un libro aberto acotío. Un libro para comprender mellor todo o que vos rodea. Un libro para gozar da beleza, para desfrutar coas historias e cos versos. Un libro, en definitiva, para comprender que a lectura é un dos  sendeiros máis necesarios para ser mellores persoas e afianzarvos nun mundo que non vos vai agasallar nada.

     Deixádevos acariñar pola brisa do aire. Escoitade o rumor do río coas súas palabras de auga e de lúa. Cabalgade sobre o vento para gozar das cousas fermosas que debemos descubrir.Hai moitas. Non esquezades trazar co dedo as vosas ilusións no mapa dos desexos secretos. Non deixedes de soñar. E, cando vexades que chora o mar, apreixádeo e transmitirlle a vosa sensibilidade e ateigádeo de bicos. Deixade voar a vosa imaxinación. Que non vola coute ninguén e lembrade algo que levo ben anos dicindo: todos somos poetas.

     Procuremos a beleza. Desterremos o inxusto, o violento, o feo das nosas vidas e fagamos da literatura, da poesía, unha maneira de entender a vida.

     Coa axuda da literatura e o agarimo do voso profesorado estou seguro que ides acadar moitos dos obxectivos que vos marquedes.

     Grazas polo voso agarimo.

     Quérovos.

                                                                      

                                             Antonio García Teijeiro (o voso padriño)

                                              Maio, 2019

REMUÍÑO DE LIBROS (62) "Os contos da avoa Pepa", de Francisco X. Fernández Naval

AUTOR: Francisco X. Fernández Naval.

ILUSTRACIÓNS: Manolo Figueiras.

EDITORIAL: Kalandraka. Colección: SETELEGUAS.

Os contos da avoa Pepa supón unha nova achega do escritor Francisco X. Fdez Naval ao panorama da nosa Literatura, desta vez, dirixida ao mundo infantoxuvenil a través destas historias que representan a memoria entrañable que afonda no corazón de todos aqueles lectores que se deixen levar pola emoción contida dentro delas.

      Trátase dunha merecida homenaxe a todos aqueles transmisores da literatura oral, popular coma un elo imprescindible dentro da cadea da vida, das emocións e dos sentimentos verbalizados pola palabra para nomear tanto a realidade que se entende coma a que non. A memoria da  súa protagonista, a avoa Pepa, actúa coma fío condutor destas once historias, debullando, gran a gran, as lembranzas de nena dos contos que o seu avó Bintil lle contaba e por medio dos que puido apreixar o mundo dos soños, das emocións, da tenrura …pero tamén do medo, da natureza, do verosímil e do intanxible para podérllelo contar, á súa vez, aos seus fillos e netos. Dun xeito sutil, cargado de afecto, admiración e tenrura cara á figura da avoa Pepa, o autor desvela a crueldade do Alzhéimer e o poder da palabra para dotar de identidade a realidade.

Francisco X. Fernández Naval (Foto de Maribel Longueira)

     Nos once relatos o autor válese do emprego dunha prosa fluída, clara e poética, chea de riqueza léxica, para chegar directo ao corazón dos lectores, provocándolles diferentes sensacións. Para os adultos vai supoñer unha viaxe cara ao pasado onde a memoria se mestura coa palabra escoitada na voz das avoas e dos avós que nos introducen no mundo máxico das fábulas, as lendas, os refráns, as cantigas, os xogos…en definitiva, na literatura popular conservada oralmente de xeración en xeración e que significa a creación no imaxinario infantil das primeiras percepcións do universo circundante. Aos  lectores máis novos vailles permitir ter o coñecemento dun mundo, que na actualidade, en moitos casos, está a desaparecer. Un mundo que contrasta co deles, demasiadas veces virtualizado e mecanizado e que lles amosa outro xeito de relacións, de expresión e de entendemento.

Ilustración de Manolo Figueiras

Páx.55: “ A avoa Pepa sabe que é imprescindible a enerxía eléctrica, pero pregúntase se non sería posible que os encoros existisen sen acabar cos peixes e as lontras, e sen destruír as praias e os campos que, ao cabo, son a ledicia e o gozo de todos nós.”

Páx. 74: “ Durante días todos estiveron tristes. Pero, ao cabo, comprenderon que Roi tomara libremente a decisión de marchar, porque quizais lle chegara o tempo de estar só, de repasar a súa vida, de se perder no mundo das lembranzas e dos soños.”

     As ilustracións coloridas e vivas de Manolo Figueiras danlle vida á memoria da avoa Pepa.

                                                                                              ALBA PIÑEIRO