Mostrando entradas con la etiqueta hugo mujica. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta hugo mujica. Mostrar todas las entradas

viernes, 17 de noviembre de 2017

DARDO POÉTICO (LII) "Os silencios de Hugo Mujica".



Descubrir poetas que non son de dominio público (enténdase a expresión) resulta un pracer enorme. Porque abre novos horizontes e enriquece a túa visión poética e a do cotián.
     Iso pasoume co poeta arxentino Hugo Mujica (Bos Aires, 1942) que me envolveu coa súa poesía espida, que tanto garda e que che permite perderte por esa nudez tan intensa como propicia a pensar todo o que encerra  cada verso.
Hugo Mujica

     A poesía de Mujica é un exercicio de introspección, de deterse na velocidade da vida e de ir poñendo unha base ideal para saber qué vén sendo a poesía.

     O primeiro poema que eu lin deste gran poeta levaba por título LO QUE EL BRAZO ABARCA, pertencente ao poemario Noche abierta, editado por Pre-Textos.
     

     
     Os seus versos din así:  gotea el grifo / y algo de la piedra se va en el agua, / muere / como si fuese humana. / buscamos  retener lo que en el otro / se va yendo, / lo que a veces se derrumba / pero es apenas la despedida / lo que el abrazo abarca.

     Xa non puiden renunciar a el. Logo virían Sed adentroCasi en silencio, Y siempre después el viento, Cuando todo calla (XIII Premio Casa de América de Poesía Americana), ademais da recompilación  nun volumen publicado por Vaso Roto, da súa poesía entre os anos 1983 e 2011, Del crear y lo creado.

     Nunca deixei de lelo. Converteuse nun poeta ao que volvo con algunha frecuencia, porque Mujica non escribe só con palabras, senón cuns silencios que transforman o lector. Posee o arxentino unha “voz de seu”, rcoñecible e necesaria para quen bebeu alguna vez nos seus poemas. Un poemas que abranguen  moitas facetas da vida, dende o que vai ficando esquecido ou escachado nesta vida insufrible en moitos casos ata a necesidade de escoitar ese silencio que nos fala, que moumea para que sexamos conscientes de caer no abismo da beleza e o misterio cara ao que marchamos.

     Publicado por Visor na súa elegante colección “Palabra de Honor” en 2016, chega á miñas mans un libro máis deste poeta, hoxe un dos meus favoritos, Barro desnudo.
      E nel dou de novo co poeta que coñezo e que me emociona. Volvo atopar esa nudez que tanto di e a disposición dos seus versos dun xeito que non me é allea.
     

     É o reflexo da súa rebeldía diante un mundo que lle resulta espantoso. Como di Luis García Montero, “a nudez poética de Mujica é a consecuencia de meditar a sede, renunciar ao desexo de querelo todo con ánimo de enganosa plenitude e asumir que para atopar un sentido abonda con aceptar a ferida que somos”.

VII

Inicio
 de otoño y brisa,
          a orillas del río
                     un bote solitario,
                                             una soledad mecida.

       Crear no es ni un saber
       ni una certeza,
suele ser un tal vez
                        y un presentir,

                        es la espera y la intemperie,
                                                    y a veces,
                                                     solo a veces,
                                                              lo que la ausencia trae,
                                                                                                 lo que ella inicia.

    
Hai moitos silencios na poesía de Hugo Mujica. Como en toda poesía dos poetas máis grandes. Son silencios que nos levan a sentir o que somos, o papel que desenvolvemos nesta nosa sociedade, as nosas angurias, pero tamén as nosas esperanzas. Comprender que, como seres humnaos, temos que abrirnos a un mundo ata que consigamos o sentido, aceptando a nosa función nel.
     Como di García Montero, Barro desnudo, “consegue ese silencio que é escoitana verdade de cada vida”.



Hugo Mujica



XXXVIII
          
  Deberíamos
                         conocer la vida
como la conocen los niños:
                                       jugando con ella
                                                               su ronda,
                         
                                                         o como las polillas
                                                 saben de la llama:
                                                                     dejando que le arda
                                                                                             en las alas.


                                                              
                                                                        ANTONIO GARCÍA TEIJEIRO

domingo, 15 de diciembre de 2013

PASEO POÉTICO (VII) Entre poemarios, pola libraría.




Hoxe non quedei con ninguén.
Estou desanimado.
Xa sei que os fados non son favorables e a miña andoriña non vai vir no Nadal.
Está confirmado.
Para min, non hai Nadal. Non son dos que arremeten contra esta festa, pero agora apagáronse todas as luces, a xente, na súa inmensidade que enche as rúas, abáfame e as panxoliñas sóanme a castigo mundano. A miña andoriña voará cos seus pais cara a Carolina do Norte, e nós ficaremos aquí imaxinando o seu voo.

Ben, o certo é que saín á rúa e detívenme en Elepé. Merquei algún disco. Non dou máis explicacións. Por exemplo, mentres escribo estas liñas soa o bluesman Lightnin´ Hopkins e únome aos seus lamentos. Que bo é! Déixome levar polo ritmo e mais o sentimento de “Automobile blues”. Transpórtame ao lugar da esperanza. Non quero dramatizar nada. Como di un correo que acabo de recibir, Hernández e Fernández nos libros de Tintín “ás veces as cousas son imposibles; e eu aínda diría máis, non son posibles”.
A miña andoriña voará...
Así é. Non lle vou dar máis voltas.
Ao saír da tenda de discos, fun pasear pola miña librería habitual. Chámase Librouro e, entre as mesas ateigadas de libros, cambiei unhas emocionadas palabras con Amparo, unha libreira exemplar.

Dei un paseo certamente longo por entre os andeis, os expositores e mais as mesas. Fun, coma sempre, ao recuncho da poesía que María, decote tan riquiña, mantén para que eu vexa as novidades. Ollo ao redor de min. Que pouca atención se lle presta a este xénero, sexa para rapaces e rapazas, ou sexa para os adultos! Fixeime. Había bastantes persoas e ningunha, (ningunha!!!) levaba un poemario na man. Sei que teño que acostumarme, pero mirade que me custa, eh?

Daquela, atopo un libro que me chama a atención. Leva por título “Del crear y lo creado”. Poesía completa. 1983-2011. (Ed. Vaso Roto. Esenciales POESÍA). O seu autor é Hugo Mujica (si, sen til), un poeta arxentino que hai xa ben tempo levo lendo e que me interesa moito. Poesía fonda e espida.

Leamos un poema seu, collido ao chou:

espantajo de cenizas

la grieta
en el muro

la huella de tanto adiós
en mis manos


Sigo o meu paseo con este libro na man. Detéñome diante doutro volume que me chama a atención. Editado por Bartleby Editores, é o último poemario de Marta Sanz. Chámase “Vintage”. É o seu terceiro libo de poemas. Nel aborda a memoria persoal e certas voces desa memoria colectiva que forma parte de cada un de nós. Cólloo para que acompañe a Mujica, tras follealo e ler algúns poemas.

Coma este, por exemplo:

VENGO de otro mundo.
Al deshacer la maleta,
me llega
un olor a humedad,
salitre,
gasóleo
y flor nocturna.

No sé
qué memoria
me queda
en las yemas
de los dedos.


Segue a cantar Lightnin´ Hopkins. Voz e guitarra envolventes. No aire “The walkin´blues”. Magnífico tema. Bah, como todos!
Continúo contando o meu paseo. Busco o novo poemario de Daniel Salgado, que publicou Edicións Xerais de Galicia, na súa colección de poesía. Con “Dos tempos sombrizos”, o escritor de Monterroso gañou o “I Premio de Poesía Gonzalo López Abente”. Un libro de poemas sobre o medo, tanto un medo concreto coma un medo difuso. Tráenmo. Non preciso follealo. Gústame a poesía de Salgado.

Vexamos o poema titulado, Goián. 14 de abril:


Xúntanse ao pé do río, pero cara ao interior.
Na fronteira.
Celebran que unha vez houbo república
na formación social histórica que chamamos
Estado español.
A memoria fai parte do corpo.
Doe nas mans.
Cando lembran, sempre están na fronteira.
Os camiños teñen cicatrices.


Saio feliz cos meus tres libros. Miro cara á Rúa do Príncipe. Rediós! Que marea humana! Debe de ser tarde de compras. “Déixame fuxir”, penso.
Tomo un zume de laranxa na Cuchufleta e marcho para a casa.
Cando chego, vexo sobre a mesa da sala o libro de poemas de Elvira Riveiro Tobío, “Carnia Haikai”, co que gañou o “Premio de Poesía erótica Illas Sisargas”, na súa sexta edición. Ten unha cariñosa dedicatoria. Encántame as dedicatorias sinceras.


Velaquí un dos seus poemas:

Mordo os teus labios,
cada un dos teus labios:
doce abanqueiro.

Intensamente
téñote a lume lento…
e insanamente.

Métoche os dedos
en cada boca, alí,
onde tes fame.


Chegado a este punto, póñome a contar este paseo tan especial. Segue a soar o blues. Desta vez, a guitarra fúndese cunha hármónica para non deixar en soidade a voz de Hopkins. Vivo un ambiente estrañamente voluptuoso. E continúo a ler, mentres o tempo está detido no reloxo para o que non quero mirar:

Maleducada:
para comer cos dedos
sempre estou…

Ata que, por fin, o disco se fai silencio.
Eu sigo a pasear polos versos de Elvira. Logo, virán os outros tres.

                                                                                               



                                                                                                                                    O POETA PASEANTE