sábado, 21 de febrero de 2015

ESCAPARATE POÉTICO (XLIV) Baldo Ramos










BALDO  RAMOS  (Celanova , 1971)


XV


agora penso no que está por vir,
ese oxímoron contra a intemperie,
Baldo Ramos
ese acubillo,
e confío na hora aprazada,
a que asenta os prolegómenos da madurez.

debuxo por dentro as pregas dun corpo concibido
entre o mar de fóra e os areais de outubro.

o sangue escorrenta as mareas.

o salitre avinagra a tarde
mentres os fluídos do medo
infectan a ferida.





XIX


non pretendo chegar a ningures.

abóndame con estar de camiño.

penso no remate deste poema.

deixalo aberto é sementar a terra que nos roubaron,
confiar na resposta vda cicatriz.
 



XXII menos I



abrín o libro polo corpo exhausto.

lin nas súas pregas a lección dos afectos.

descendín ata a luz primeira
e comprendín as escaleiras da dor que se inflama
no pracer da fecundidade.

a páxina da desaparición estaba en branco
para acoller o poema.

as túas mans entraban na verdade que non se escribe.

e fun libre por primeira vez
mentres facía da conciencia da morte
un pretexto para empezar de novo.









(Do libro Cartografía do exilio. Accésit do Premio de Poesía Miguel González Garcés. 2014. Deputación da Coruña).

miércoles, 18 de febrero de 2015

PEONZA: "A VOLTA AO MUNDO EN 90 NOVELAS GRÁFICAS":

      Contra finais do pasado ano recibín o último número da prestixiosa revista Peonza correspondente ao mes de outubro de 2014.


     Un monográfico interesantísimo sobre a novela gráfica. O seu título: “La vuelta al mundo en 90 novelas gráficas”.

     A ninguén se lle escapa o auxe da novela gráfica resulta un fenómeno editorial que non ofrece a menor dúbida.

     Hai quen non lle gusta esta denominación, pero ninguén nega que a presenza deste xénero nas librarías, nos medios e cun público emerxente que as le, é unha realidade.

     Podemos dicir, sen ningunha dúbida, que a calidade é algo patente nun bo número delas.

     As novelas gráficas (nós imos chamalas así) posúen unha evidente diversidade temática e estilística. Así o deixa claro o editorial deste monográfico de Peonza e estamos totalmente de acordo con esta afirmación.


      Nestes libros podemos atopar toda clase de temas: dende os problemas e conflitos sociais ata os políticos e persoais do noso tempo e do pasado.
E o xeito de presentalos ao lector pode ir da reportaxe periodística á investigación histórica, das crónicas autobiográficas ás reconstrucións colectivas.
Explica o editorial da revista moi ben estes aspectos,e fai fincapé “na pluralidade de estilos e propostas estéticas, non todas acertadas, pero en moitos casos innovadoras”.


      Neste número (o 110 de Peonza) coméntanse case un centenar de obras creadas e ambientadas en países diferentes dos cinco continentes.
Están representados autores/as de países tan diferentes como Cuba, Afganistán, Corea do Sur, Paquistán, Grecia, Groenlandia, Italia, Palestina, Marrocos, Ruanda, España, Tíbet, Vietnam, Turquía ou os Estados Unidos entre moitos outros. Así, unha obra por país ata 90.
A selección é ampla e variada. Dá unha visión moi rica das creacións gráficas que se están a producir neste ancho mundo. Isto indica a grande expansión a nivel internacional da novela gráfica e a gran difusión destas obras. Unha viaxe suxestiva polo planeta da narración gráfica.
Nas páxinas da revista encontramos artigos dunha calidade incontestable.
 
"Deogratias" (Jean -Philippe Stassen)

     Yexus, especialista e crítico de cómic, fálanos da evolución recente do cómic español dende diversos puntos de vista: o do artista, o do lector, o das empresas editoriais, o da consolidación cultural do medio, o das canles de venda, o dos formatos ou a repercusión nos medios de comunicación.

      Gerardo Vilches escribe sobre a novela gráfica e o cómic de autor contemporáneo. Este especialista e crítico aclara o sentido da denominación do xénero a partir dun punto de vista expresivo e sitúaa no contexto da evolución da industria, dende unha perspectiva histórica, ademais de presentarnos unha ampla nómina dos autores máis salientables do fenómeno.

      

     Juan Gutiérrez Martínez-Conde, do Equipo Peonza, expón o contido do número e xustifica a decisión do equipo de redacción de dedicar este espazo a un fenómeno tan significativo coma o da novela gráfica no século XXI.

     Tras unha presentación ben argumentada, especialistas do xénero comentan esas noventa obras, engaden unha pequena biografía do guionista do título e do debuxante, se non é o mesmo, e acompañan estas liñas con senllas reproducións dalgunha páxina da obra.

     Unha marabilla.
     Un verdadeiro luxo.
     Unha guía de valor incalculable.

     Salientar, ademais, o artigo “Un silencio elocuente” do meu querido e admirado José Luis Polanco, no que puntualiza, a partir dunhas lúcidas palabras de Julio Ramón Ribeyro, que a tarefa dos creadores –xa sexan escritores, artistas, pensadores, poetas- é escrutar o misterio do noso ser, ordenar as pezas dispersas do complicado puzle, axudarnos a entender o mundo e a nós mesmos.

 
"La ciudad" (Frans Masereel)
Reflexións estas que se producen por mor dunhas imaxes que Polanco estaba mirando en “La ciudad” (1925) de Frans Masereel, un libro que é unha viaxe pola cidade; unha viaxe que vai mostrando ao lector as diferentes facianas da urbe: dende a ostentación das zonas ricas ata a sórdida negrura da miseria.
Un paseo por rúas e prazas, por teatros, museos, centros comerciais… da man do autor que nos empurra a pensar sobre a realidade da vida.
Atinado, coma sempre, José Luis.
 
Debuxo da mesma obra de Masereel
     Interesante, xaora, a entrevista de Juan Gutiérrez Martínez-Conde e Yexus, a un dos mellores debuxantes europeos, Rubén Pellejero, autor de libros coma “Aprendiz de detective”, “Blues et autres récits en couleur”, “Loup de Pluie” ou “Dieter Lumpen”, entre outros, e de quen son os debuxos que forman a Galería da revista. Beleza para os sentidos.
 
Ilustración de Rubén Pellejero.
     Un número, este de Peonza, imprescindible para todos aqueles (que son moitos) seguidores deste xénero tan florecente e tan presente xa nas nosas vidas. Un número, dende logo, para saber máis e para gardar.

     Unha vez máis Peonza demostra a súa categoría como revista. Demostra os seus obxectivos cunha claridade evidente. Toda unha referencia para os que amamos a LIX.

     Unha verdadeira xoia.

                                                                                                           ANTONIO GARCÍA TEIJEIRO
                                                                                                                                                    

domingo, 15 de febrero de 2015

"BUCINAS" UN TEXTO DE PACO MARTÍN QUE FLÚE COMA AUGA LIZGAIRA.

Paco Martín


   Unha nova entrega da súa Auga Lizgaira que fluía incansable polas páxinas do diario lucense El Progreso.
     
    Un novo texto para reflexionar, para evocar, para entender mellor a vida.

     Paco Martín fálanos das bucinas , da súa evolución no uso a través dos anos, da onomatopea po-pó, das situacións que se producen cando imos en coche, as reaccións e todo iso que forma parte do acontecer diario.
      
     Coa súa prosa aguda, retranqueira e entrañable, o escritor lugués volve deleitarnos.
      
     Nel, coma en poucos, o pracer da lectura faise evidente.
      
     De novo, en Versos e aloumiños.
      
     De novo, o pracer da súa escrita.
      
     Congratulémonos de que a súa palabra non deixe de correr polas augas deste blog-revista, cuxos compoñentes tanto o admiran.




                        
                                                   BUCINAS


                                                                                                                                                                 PACO MARTÍN


     Segue vivo entre as nenas e mais os nenos neofalantes, se cadra inducido en bastante medida por avoas e avós, de se referir  ó automóbil dicíndolle popó, supoño que como cómodo atallo no complexo camiño do correcto falar, algo que para o que sempre se precisa tempo, esforzo –aínda que , polo que nos é dado escoitar un día si e outro tamén, poida parecer que quedando instalado para sempre no atallo sexa posible chegar até as máis altas instancias políticas e sociais- e bastante práctica.
      
     Non creo que sexa demasiado arriscado aventurar a orixe onomatopeica da expresión, baseada no son producido pola bucina coa que veñen pertrechados os coches para poder con ela advertir de presenza e proximidade e en evitación de posibles perigos para outros usuarios de rúas e estradas.
      
     Houbo un tempo no que o seu uso era moitas veces necesario e mesmo, en ocasións, obrigado: había que facer soar a bucina con toques curtos e seguidos cando se marchaba cara atrás, era preciso avisar con ela da chegada próxima a unha curva de escasa visibilidade ou a unha intersección de rúas ou camiños e, por suposto, utilizala sempre para poñer en garda a peóns, ciclistas, carreteiros, pastores e calquera outro ser vivo co que puidese un bater. E o son emitido correspondía, case sempre, ó popó que dera lugar a forma infantil de nomear á máquina que o producía. 


     Despois –debeu ser cando xa se lle comezou a chamar claxon –apareceron novos modelos de bucina, algúns deles en exceso requintados e chocalleiros, que pretendían diferenciar no posible a uns condutores de outros e que, case sempre, o único que conseguían era outro tipo de uniformidade, este moito máis estridente. Os cativiños seguiron usando a fórmulas súa.
      
     Co paso do tempo e coa mudanza que se foi producindo nas vías de comunicación a utilización da bucina nos automóbiles foi quedando limitada a casos moi determinados: para apresurar ó coche que está por diante cando muda a cor no semáforo, para dirixir un saúdo  á amiga que camiña pola beirarrúa, para participar no festexo nocturno e colectivo co que se celebra a consecución do título de Liga polo equipo de fútbol do que se é seareiro, para mandar unha airada chamada de atención ó chofer novato que, na nosa opinión, marcha polo carril que non é o del  e, sobre todo, para entrar a formar parte do coro que protesta impaciente en embotellamentos e outros incómodos incidentes diso que chaman circulación rodada, como o que estoutro día tiven ocasión de ver –e, sobre todo, escoitar- nunha céntrica rúa de Lugo e que me permitiu oír como a nena loura que ía no colo de seu pai dicía o de popó sinalando divertida ó BMW azul do que proviñan as máis estridentes e continuas trompetadas e de cuxa ventaíña emerxeu case medio corpo dun home groso e bastante calvo para preguntarnos: Por que estamos parados?

Xa ves, para ter unha desculpa para poder tocar o pito, contestou o pai da pequena. E eu daquela entendín moito mellor o da onomatopea.