Mostrando entradas con la etiqueta música.. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta música.. Mostrar todas las entradas

lunes, 10 de diciembre de 2018

REMUÍÑO DE LIBROS (55) "Eu ben vin, virivín", de Manuel Rico Verea








TÍTULO:  Eu ben vin, virivín. Cancioneiro infantil para dicir, contar e cantar.




AUTOR: Manuel Rico Verea. Obradoiro Experimental de Música Tradicional.  (con Nani García).




ILUSTRACIÓNS:  David Rodríguez



EDICIÓNS  XERAIS DE GALICIA. 2018




Manuel Rico Verea (Foto, Edicións Xerais)

Cando vexo que sae do prelo un novo libro de literatura tradicional, síntome moi feliz. E se ese libro é un cancioneiro infantil para dicir, contar e cantar, a satisfacción multiplícase por mil.
     

     Levo ben anos proclamando a quen me queira oír que a poesía debe entrar en voz alta nas aulas e nos fogares, que a literatura de tradición oral ten que ser o primeiro paso do alumnado á hora de tomar contacto coa poesía e que cantar con eles nas aulas (e nas casas) é unha actividade gozosa de incalculables beneficios.
    
Ilustración de David Rodríguez
     
     Por iso saúdo con ledicia o libro Eu ben vin, virivín, dun home, Manuel Rico Verea, que leva moitísimo tempo – e con acerto- traballando neste eido fundamental para a formación da rapazada e de Nani García, un músico de moi alto nivel a quen non fai falta presentar. Entre ambos crean un documento sonoro (o libro contén un CD) que aproxima aos lectores e lectoras a novas referencias musicais coas melodías do cancioneiro infantil galego. Pero o conxunto de poemas sinxelos permiten, ademais de seren cantados, seren ditos en voz alta e gozar da palabra como elemento rítmico e engaiolante.
    
Nani García
     Achegarse ao cancioneiro, como din os autores, produce “unha sorpresa polo poder evocador das pequeñas composicións rítmico-literarias, polo seu valor pedagóxico e, sobre todo, polo proceso recreador ao que se ve sometido a través do tempo”.

     O libro está ateigado de rimas, de recitados, de fórmulas máxicas, de encadeados e de cancións máis representativas do cancioneiro de tradición que nos falan do mundo dos animais:

Xoaniña voa, voa
que che hei dar
pan de broa.

Xoaniña voa, voa
vai e tráeme
alguna nova.

Xoaniña voa, voa
que teu pai
vai en Lisboa.

     Neste libro temos tamén un apartado de actividades didácticas das cancións, que permiten ao educador/a tirarlle moito proveito a cada tema. Actividades para coñecer curiosidades dos animais protagonistas, denominacións varias deses animais e nas súas páxinas  anímase a memorizar, a contar e a cantar temas fermosos e alegres. Posúe, ademais, una sinxela e marabillosa partitura e no disco hai posibilidades de interpretar en play back que o fan máis lúdico aínda.
    
Ilustración de David Rodríguez
     
     
Un libro para traballar a lingua, o ritmo das sílabas, a psicomotricidade e algo que eu defendo dende sempre: a unión e interacción de música e verso.
     
     Unha alfaia, sen dúbida, o CD que trae o volume: un documento sonoro creado polo Obradoiro Experimental de Música Tradicional, formado por Manuel Rico e Nani García, que fan deste proxecto un luxo para a nosa literatura e a nosa lingua.
     
      Conta ademais, cunhas vivas ilustracións de David Rodríguez, en cor, atraentes e suxestivas que envolven os textos de calor pictórica.
     

     Imprescindible.




                                                                                                                                        ANTONIO GARCÍA TEIJEIRO

viernes, 24 de febrero de 2017

NO DÍA NO QUE ROSALÍA DE CASTRO CUMPRIRÍA 180 ANOS




                                                                                                                                     
                                                                                                                                           ANTONIO  GARCÍA  TEIJEIRO



Tal día coma hoxe, hai 180 anos, naceu Rosalía.
     E dicir Rosalía é dicir poesía, denuncia, reivindicación, amor, dor, esperanza.
     Dicir Rosalía significa sentir a calor das palabras dunha muller en continua loita co que a rodeaba, co sentimento tráxico de ser galego e, tamén, de ser muller. Unha man tendida ás sensibilidades limpas ou escuras que poboan esta nosa sociedade que precisa de moita poesía para clarexar os seus comportamentos.

     Dicir Rosalía é percibir a luz dos versos tecidos pensando no ser humano. Notar a brillantez que posúen. Facer deles apoios imprescindibles para que a nosa vida sexa máis rica.
     
     Rosalía sempre estivo presente na miña obra. Dende que certas tebras foron caendo, acompañei os meus pasos de poetas. Eles e elas sinaláronme horizontes. Que fermoso acompañamento! E Rosalía de Castro (con Lorca, Otero, Hernández, Celso Emilio, Alberti, Pimentel…) faloume decote no oído para que medise os pasos, para que non desertase, para darme folgos e acadar unha existencia minimamente valiosa.
    

     Coma homenaxe fondo a unha muller excepcional sen a que non poderiamos comprender a situación  social do seu tempo. Coma homenaxe sincero a quen axudou a erguer a dignidade poética sempre ben próxima ao pobo, podedes ler un poema de Rosalía de Castro, cunha fermosa ilustración de Fausto para o libro-disco de Narf “Nas tardes escuras” (El Patito Editorial) e tres poemas escritos por min, dedicados á nosa poeta en tres dos meus libros, dous deles esgotados, pero que volverán a ter vida dentro dalgún tempo.


     E a música de Uxía, nese marabilloso libro-disco “Rosalía pequeniña” (Ed. Galaxia), poñerá o broche a esta homenaxe de Versos e aloumiños  á “nai e señora de todos/as nós”.



Rosalía de Castro. Ilustración de Fausto




Antonio García Teijeiro. (De "Na fogueira dos versos")


               Os dous poemas que veñen a continuación están contidos en " Caderno de fume" e en "Paseniño, paseniño" respectivamente.




 Son estes, dous poemarios que nos próximos meses verán a luz en novas editoriais. Rosalía, sempre viva e lembrada nos meu poemas.




  E esta fermosa flor de Xosé Cobas, unha ofrenda á nosa excelsa poeta, principio e fin de camiños poéticos polos que transitamos acotío.
Xosé Cobas. ("Paseniño, paseniño") Posición correcta.


   E a voz de Uxía que pon música aos poemas de Rosalía nun libro-disco fermoso, "Rosalía Pequeniña". Aquí escoitamos a canción, escrita pola cantante e que dá nome a esta obra editada por Ed. Galaxia.




 As ilustracións, tenras, fermosas, vivas son de Marina Seoane.








jueves, 3 de diciembre de 2015

UN ACHEGAMENTO IMPRESCINDIBLE A UN XENIO DESCOÑECIDO: FRANK ZAPPA

Frank  Zappa


Dicir, queridos seguidores de Versos e aloumiños, que Jesús Oitabén, Oita, e Jaume Galta son dous auténticos forofos da música. E, ademais, dicir que de toda a música boa son referentes para compartir con eles conversas moi atraentes. O seu gusto é exquisito.

     Aquí neste blog-revista concordamos cos seus gustos musicais. E a figura de Frank Zappa, un descoñecido para as novas xeracións, merece ser salientada, sobre todo se temos en conta unha certa pobreza musical nestes momentos.

     Ninguén mellor que estas dúas persoas, que senten a música no máis fondo deles, para achegarnos as venturas e desventuras dun home xenial, capaz de tomar as decisión máis inesperadas e componer unha música dun alto nivel de calidade.


     Gozade, pois, coa personalidade dun xenio musical que non pode caer endexamais no esquecemento.


Oita e Jaume



Hablar de música es algo así como pescar sobre arquitectura.
Frank Zappa dixit.



Si bien hace años ya había caído en nuestras manos “Introducción a Frank Zappa” de Juan Gómez, el sobrino del diablo y de Nando Caballero, prologado por el Gran Wyoming de la editorial Milenio, libro claramente inspirado en la biografía autorizada de Frank Zappa, por fin hemos podido leer el libro original “La verdadera historia de Frank Zappa” de la editorial Malpaso.

     Asimismo hemos consultado repetidamente la página de internet “El tercer poder” donde cualquier zappiano podrá satisfacer algunas curiosidades.
Porque, a decir verdad, no tan solo los dylanitas dominan las esferas musicales, sino que también formamos legión los freakys zappianos, que no somos precisamente silenciosos o tímidos.

     En la mencionada página “El tercer poder”, nos regalan la traducción de las letras de F. Z. cosa que no ocurre en ninguno de los libros citados, con lo que esta página completa la lectura de las memorias de F. Z.

     Frank Zappa poseyó una capacidad innata para la música, acercándose a la batería a la temprana edad de 12 años. Poco después se interesaba por el Rock and Roll y a los 16 años entra a saco en la música contemporánea, donde estudia a Stravinski, Boulez y Varesse y la música dodecafónica, empezando a escribir partituras de este estilo a los 17 años. Pronto perdió interés en la dodecafónica pero conservó el gusto por las disonancias.
Pierre Boulez

     Fue un músico inclasificable donde trató al rock con la seriedad con la que los clásicos trataron a la música de cámara y a la música clásica con la ironía con la que los clásicos trataron al rock.
Zappa

     Hay que resaltar que él, ante todo, se consideraba un compositor. Llega a decir que podía estar días escribiendo música e imaginándosela en la cabeza, sin atender a compromisos sociales, necesidades   familiares y convencionalismos varios. Pero a pesar de ese amor a la música sus disgustos con las orquestas clásicas le hicieron exclamar que nunca volvería a escribir música, al haberle destrozado varias partituras músicos de formación clásica.
En sus directos utilizaba latiguillos de Ravel, Stravinski, Bartok, Verdi, etc.
Maurice Ravel

     El amigo Frank tenía oído y apetencias para todo tipo de música. Un amigo sardo me contó hace años que estando F.Z de gira por Italia se desplazó unos centenares de km para oír en directo un grupo de polifonía vocal. Nunca he podido comprobar si el dato es cierto, pero como se sabe, a los mitos se les engrandece   con este tipo de datos.
En el caso de Ravel, ver concierto de F.Z. en Barcelona 1988.


     
     En el primer disco de F. Z. Freak Out, considerado el primer disco doble de la música rock y para muchos el primer disco conceptual, ya se adelanta a los Beatles y a otros músicos ingleses.


     Otra característica de Frank Zappa fue la crítica hacia la sociedad norteamericana, lo que es perfectamente comprensible pensando que entró en la cárcel por una encerrona policial. Opinaba que con un poco de mala suerte podías ganarte unos días ente rejas por cruzar mal un semáforo y acto seguido se preguntaba que quién en su sano juicio estaba dispuesto a vivir en California con esas perspectivas.

     

     Son muchos los críticos que creen que el fenómeno F.Z. hoy sería imposible: hacer giras con la cantidad de músicos que él llevaba era ruinoso, contratar orquestas clásicas con sus interminables ensayos era más ruinoso aún y pasar por los caprichos burocráticos de los sindicatos de los músicos, era el colofón de la bancarrota.

     Y para seguir con el tema de los desastres económicos Zappa se embarcó en la creación de su propio sello discográfico por desavenencias con su primer productor.

     A pesar de sus dotes para la música decía que no era lo único en la vida y lo demostró haciendo incursiones en películas, libros, grabaciones no musicales, teatro, etc. Quizá una característica de su obra es que nos hace reír continuamente.
Tuvo un sentido del humor muy peculiar razón por la que potenció un parecido con el bueno de Groucho Marx, o que, por ejemplo, al principio de su carrera hiciera subir al escenario a un sujeto, Louis Cuneo, para que se riera y contagiara al público su risa, o que en actuaciones con poco público convenciera a los pocos asistentes para que actuaran y la banda fuera el público o incluso en ocasiones con un auditorio casi vacío la actuación se limitara a que F.Z. y sus músicos sirvieran bebidas al respetable y acabaran conversando animadamente en alegre comandita.

     Al clan Zappa le encantaba el humor absurdo, pero también las críticas irreverentes. Se consideraba dadaísta, incluía en esa consideración a su familia. Su hija Diva, llamada así por lo vociferante que era el angelito cuando nació, quemó el pelo de una muñeca, deformó la nariz con pegamento y le puso un nombre absurdo, para deleite del padre.

     Otra buena zappada era negarse a que sus hijos fueran a la universidad, “si quieren ir que se lo paguen ellos”.
 Sus dardos apuntaron en todo momento a: la iglesia, la política, el sexo, suicidio, la ley y el orden, la industria musical, etc., lo que hace que no le veamos sólo como a un músico al uso sino como alguien que disfruta viendo el mundo y sus contradicciones con auténtico placer.
Recuerdo haber leído hace bastantes años una crítica que le hacía Jean Luc Ponty porque consideraba que Frank tenía un sentido del humor un tanto pornográfico.
Jean Luc Ponty

     Hay que añadir la poca simpatía que profesaba hacia las groupies, las poses musicales, los divos rockeros.

     Hay que destacar que siempre tuvo auténtico odio hacia las drogas aunque siempre fue un fumador compulsivo y un consumidor de café conspicuo.
Experimentó con el blues, Jazz, Rock, Country llegando al punk, siendo siempre él mismo a pesar de los cambios.
Fue un auténtico precursor en el uso de la tecnología: el uso de ordenadores. El Synclavier fue su amigo, encontrando buenas salidas donde otros músicos no supieron sacar absolutamente nada y que le permitieron grabar sin contar con músico alguno. Llegó a exclamar que “aunque parezca mentira en algunos ocasiones he preferido actuar con músicos”.
Hoy podemos oír los temas de F.Z., interpretado por un cuarteto de jazz, por una orquesta sinfónica y/o como un grupo a capella, dejándonos un buen sabor.
En sus últimos años llegó a escribir música tan interesante como The Yellow Shark, hecha para cuartetos de clásica.
John Lennon

     Merece la pena señalarse que un gran número de buenos músicos colaboró con Zappa bajando sus cachés como en el cine se hacía con Woody Allen, Robert Altman u otros de los grandes.
     Por ejemplo han colaborado de diferentes formas con él: Simon and Garfunkel, Lennon, Johnny Guitar Watson, Adrian Below, Jimmy Hendrix, Joni Mitchel, Stephen Stills, Tom Waits y un interminable etc., y que huella la podamos percibir incluso en otro gran zappiano como es Matt Groening creador de los Simpsons.
Matt Groening

     Destacar que existen festivales, en Alemania “la Zappanale” que va a cumplir su vigesimoquinto aniversario y en Portugal “el Zappamundo” donde el único tema a tratar es Frank Zappa y su música.
Además fue un músico prolífico llegando a grabar más de 70 discos entre los años 1966 y 1993. Y algo que siempre nos ha alegrado a los zappianos es que no respetaba ni sus propias obras y que no las interpretara nunca dos veces de la misma forma.



     Por último citar algunos discos que siempre han estado con nosotros: Hot Rats, Chunga's Revenge, Waka Jawaka, Over-Nite Sensation, Apostrophe, One Size Fits All, Zoot Allures, Sheik Yerbouti, Joe's Garage, Jazz from Hell.
A modo de despedida se ha de decir que aunque seamos zappianos superlativos también disfrutamos al oír a Dylan.
Asimismo es de rigor recordar los cientos de veces que sin venir a cuento hemos brindado por él utilizando su segundo nombre:  ¡Por Vincent!
Pues bien, una vez más ¡Por Vincent!



                                                                         Jesús Oitaben Fernández (Oita) y Jaume Galta

domingo, 15 de noviembre de 2015

"ALEGRÍA", UNHA MOSTRA DE AMOR POLA PALABRA ESCRITA E POLA POESÍA FEITA CANCIÓN.




Alegría é unha festa. Unha festa de cor, de música, de palabras.

     Alegría é un libro-disco cheo de luz, envolto en ilusión e dunha felicidade que contaxia.

     O seu autor, o brasilego Sérgio Tannus, é dende hai algún tempo un nome imprescindible dentro da música de calidade pensada para os pequenos.
Este multi-instrumentista, autodidacta, virtuoso cantautor presenta en Sonárbore (Que extraordinaria colección da Editorial Galaxia!) unha historia optimista escrita por el, na que Alegra, unha eiruga pequerrecha que, malia o seu nome, non é divertida, emprende unha viaxe chea de fascinantes aventuras e novas amizades, grazas ás que descubrirá que outra realidade é posible.


     Música e literatura camiñan da man na procura da felicidade e, a través de trece composicións musicais relacionadas con pasaxes e personaxes da historia, farán comprender ao lector que as pequenas cousas lle permiten gozar máis do que parece e que un se debe aceptar como é.

     A música ten unha calidade excepcional.

     As cancións chegan a quen as escoita como frechas optimistas que convidan a cantar, a repetir versos, a moverse, a bailar. E os nenos e nenas serán acariñados polas nubes, polas sandaliñas que lle permitirán andar na liña do horizonte. Comprenderán o mosquito inaudito, coñecerán a Menta polenta, dubidarán cantando o que queren ser, axudarán a facer unha máquina do amor (fermosa chiscadela a Ruí) e sumaranse ao coro de cantores de personaxes do conto cos versos de Final:
        
           
            O amor é calor,
         bolboreta que visita a flor,
         fai mudar, transformar,
         a eiruga libre para voar.

    
     Un libro para sentir o pracer da palabra en música. Da palabra utilizada para chegar dentro, case sen se decatar, de quen a escoita ou le. Unha música que peta na porta das persoas para entrar e permanecer dentro delas. Historia e cancións, convertidas nun todo, para demostrar que cando alguén se dirixe ao mundo infantil ten que facelo con respecto e dando o mellor de si mesmo.


     E Sérgio Tannus faino. O seu traballo é un exemplo de amor pola música e pola palabra escrita ou contada.

     Isto é Alegría. Porque á intelixencia con que escribe texto e cancións,  se suman grandes personaxes do noso panorama musical como Uxía, Isaac Palacín, Magín Blanco, Xoán Curiel, Quim Farinha, Jara Ortiz ou Santi Cribeiro, entre outros.

     As ilustracións, moi suxestivas, cheas de colorido, complementan un todo verdadeiramente atraente para quen se achega á obra. Luís Borbolla fai un traballo que lle acae perfectamente ao espírito do libro.


     Debemos salientar as palabras de Sérgio Tannus nunha das primeiras follas do libro-disco. Son unha declaración de principios:
           
        ...doulle grazas á vida e ao universo pola oportunidade de levar eses conceptos de esperanza, optimismo, amizade e alegría aos cativos de Galicia e do mundo. Conceptos tan esquecidos e pouco valorados nos turbulentos días de hoxe...

     Así é. Todo isto e moito máis podemos atopar en Alegría, un paso adiante no marabilloso proxecto que é Sonárbore, unha colección da que todos nos sentimos orgullosos.

      Deseguido podedes ver o booktráiler do libro-disco. Así podedes facervos mellor a idea do que acabades de ler.




                                                                                                                         ANTONIO  GARCÍA  TEIJEIRO.

lunes, 12 de octubre de 2015

GOZANDO COAS MÁXIMAS E COS PENSAMENTOS DE GEORGES BRASSENS.

Aproveitamos a descuberta do libro de máximas e reflexións de Georges Brassens, Los caminos que no llevan a Roma (Ed. Navona), do que xa falaramos nunha ocasión anterior, para poñer no escaparate (de novo) un dos máis grandes artistas que o mundo da música deu. Xa apareceu nun “Dardo poético”en Versos e aloumiños; porén, con este libro de pensamentos quixemos que estea presente no blog outra vez. Nunca son moitas as razóns para achegarnos a un personaxe da súa importancia, pois persoas coma el hai que telas de referencia permanente.

     Considerado por moitos o poeta do anarquismo, autor que fixo da súa palabra subversión amorosa, creador de composicións implacables contra a pena de morte (“Le gorille”), Brassens enche de humor as letras das cancións para defender a moral libertaria y para poñer en escena os marxinados da sociedade.

     Non se considerou poeta nin se tomou moi en serio, pero foi un artesán da linguaxe, un gran lector de poesía, capaz de crear un estilo moi persoal baseado nos xogos con expresións feitas e unha exemplar utilización da fala popular.
     Acompañado pola súa guitarra e un contrabaixo, Georges Brassens emocionaba o público co seu discurso inquietante e coa combinación poderosa palabra-melodía.
    
     Sempre admiramos en Brassens a súa capacidade para transformar os feitos cotiáns e mundanos en arte, a través  da mirada atenta e aguda sobre o que ocorría ao seu redor.
     
     Crítico ata o máis fondo, creou un universo propio que chegou a remexer as nosas conciencias. Os que o escoitamos dende hai tanto tempo non deixamos endexamais de amalo.

     Georges Brassens non perdeu en ningún momento a súa vixencia. Iso faino un xenio.

     
     A través do libro Los caminos que no llevan a Roma podemos coñecer unha boa parte das súas reflexións. Sinceramente coido que paga a pena deterse nelas e pensar con el.

     Estas son algunhas:

       “Gústame moverme entre o marabilloso, o aparentemente infantil, crear imaxes que agochan valores de contrabando”.
        
     “Teño necesidade  sobre todo dun mundo para min só, o que eu me creei; o outro tráeme sen coidado”.
       
     “Os poetas non son persoas que deban medirse unhas con respecto a outras”.
         
     “O único que nos queda da civilización é a poesía”.
       
     “Fago bailar as palabras, iso faime vivir”.
         
     “Escribo cancións  do mesmo xeito que outros van ao mar”.
         
     


     “Canto coma un home libre. Libérome  escribindo cancións”.
         
     “As persoas nunha obra, búscanse. Búscanse a si mesmas”.
        
     “Non son un home amargado, senón melancólico; porque o mundo non lle agrada”.
         
     “Cando un amigo me pide a miña opinión, dígolle que me gusta ou que non me gusta, pero non lle dou consellos. Non hai que dar consellos a ninguén. Ten que ser o propio interesado quen atope el só o seu camiño”.
         
     “A canción é a poesía ao alcance de todos os petos”.


   Velaquí algunhas mostras do que este magnífico libro nos agasalla. Hai tantas interesantes que un non sabe cal escoller.
     
   Resulta moi gratificante ler as letras, escoitar os seus temas, deterse nos seus pensamentos. Brassens é profundo e, ao tempo, fai propostas claras e comprensibles a aqueles que queiran mergullarse no seu discurso poético-musical. Non esquezamos  que este home nado en Sète en 1921 e falecido en Saint-Gély-du-Fesc en 1981, inconformista por natureza, sempre pensou que o máis difícil na vida é ser un mesmo e ter carácter dabondo para selo sempre.


     (Estas máximas están traducidas ao galego a partir da tradución de Joachim De Nys).




                                      Georges Brassens canta en vivo a canción "Les copains d´abord".



Para Paco Ibáñez Brassens é o máis grande. El mesmo gravou un disco completo coas súas cancións.



                                       Tamén en vivo, a súa popular canción "La mauvaise reputation".



                                   E esta fermosa "Supplique pour être enterré à la plage de Sète" en vivo.


                                                                                                            ANTONIO  GARCÍA  TEIJEIRO